× Home Over ons English Helpdesk Registreren Inloggen
VEEL PLEZIER OP HET DRONGO TALENFESTIVAL 2020!

Simone Wolff

Joanna Wall

 

Over het Meertens Instituut

Het Meertens Instituut bestudeert en documenteert taal en cultuur in Nederland, en Nederlandse taal en cultuur in de wereld. Centraal staan de verschijnselen die het alledaagse leven in onze samenleving vormgeven.

Het taalonderzoek van het Meertens Instituut richt zich op het Nederlands en al zijn variëteiten: de standaardtaal, dialecten en streektalen, sociolecten zoals jongerentaal, en etnische variëteiten van het Nederlands, de zogenaamde etnolecten.

Een kleine greep uit onze onderzoeken van de laatste jaren: het gebruik van standaardtaal en streektaal in Nederland, Vlaanderen en Suriname, de taalgewoonten van geëmigreerde Nederlanders, het Nederlands dat geschreven werd in zeventiende-eeuwse kranten, en Nederlands in hedendaagse rap.

Het Meertens Instituut is een onderzoeksinstituut van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW).

Word burgerwetenschapper in het Meertens Panel!

Wie kan ons beter over taal en cultuur in de samenleving informeren dan de mensen ín de samenleving? Daarom hebben we het Meertens Panel opgericht. De leden van dit panel informeren ons door het invullen van digitale vragenlijsten over taalgebruik en alledaagse leefcultuur.

Doet u mee? Uw antwoorden zijn waardevolle onderzoeksgegevens voor ons. De vragenlijsten worden zo’n drie tot vier keer per jaar verstuurd. En leuk om te weten: we zijn zo blij met onze panelleden dat we speciale acties en verlotingen hebben om ze te bedanken!

Scroll naar beneden voor meer informatie over het Meertens Panel.

 

Het Meertens Instituut bestaat 90 jaar!

Dit jaar bestaat het Meertens Instituut 90 jaar! Om dit te vieren nemen we u tot juli 2021 mee op een ontdekkingsreis door het heden, verleden en de toekomst van het Meertens Instituut.

Op Prinsjesdag 1929 gaf de Nederlandse regering groen licht en werd er geld beschikbaar gesteld voor een dialectenbureau in Nederland. Per 1 juli 1930 werd Piet Meertens aangesteld als ambtelijk secretaris van de Dialectologiecommissie, die de koers van een op te richten dialectenbureau moest bepalen. Meertens zou leiding gaan geven het dialectenbureau. Dat dit proces niet zonder slag of stoot verliep, leest u op onze website.

Om u kennis te laten maken met het huidige Meertens Instituut zijn we de videoreeks 'Maak kennis met het Meertens' gestart. Kijk u mee? Zie de video hierboven.

 

Waar kent u het Meertens Instituut van, en hoe lang kent u ons al? Mail uw antwoord naar communicatie@meertens.knaw.nl. Alle antwoorden zijn goed, ook als u ons net pas heeft leren kennen. Onder de reacties verloten we een taaltaart! Benieuwd wat dat is?

Neem plaats in het Meertens Panel!

Een groot deel van ons onderzoek wordt mogelijk gemaakt door een groep respondenten, het Meertens Panel. Door het invullen van vragenlijsten informeren de panelleden ons over alledaagse leefcultuur en taalgebruik.

Het uitsturen van vragenlijsten heeft een lange traditie bij het Meertens Instituut: dit gebeurt al sinds 1931! De eerste informanten werden al door Piet Meertens geworven en benaderd voor onderzoek. Onder meer de beroemde, historische kaarten van het Meertens Instituut zijn gemaakt op basis van de vragenlijsten en de antwoorden daarop.

Tot 2005 werden er papieren vragenlijsten uitgestuurd, maar sinds de oprichting van het Meertens Panel worden de vragenlijsten digitaal verstuurd.


 

Wilt u lid worden van het Meertens Panel? Schrijf u vandaag nog in! Niet alleen helpt u ons bij ons onderzoek, u leert ook iets over uzelf en uw omgeving. Onze panelleden krijgen namelijk als eerste een tip van de sluier van de onderzoeksresultaten.

Kan dat in het Nederlands? Vragenlijst over combinaties van hulpwerkwoorden

Hoewel nauw verwante talen zoals Nederlands, Duits en Engels allemaal hulpwerkwoorden gebruiken zoals 'hebben' en 'zijn', tonen de talen soms verrassende verschillen wat de mogelijke combinaties van hulpwerkwoorden betreft.

Neem bijvoorbeeld zinnen met de voltooid tegenwoordige tijd van de lijdende vorm. Waar het ABN de zin kent: 'Het huis is verkocht', met maar één hulpwerkwoord (zijn), zegt men in het Duits: 'Das Haus ist verkauft worden'. Hier zijn 'sein' (zijn) en 'werden' (worden) allebei hulpwerkwoorden. Ook in Nederlandse dialecten en historische variëteiten van het Nederlands vinden we zulke zinnen met soms twee of zelfs drie hulpwerkwoorden tegelijk.

Promovenda Joanna Wall doet op dit moment onderzoek naar syntaxis, zinsbouw, aan het Meertens Instituut en Universiteit Utrecht en heeft een vragenlijst voor u gemaakt.

 

Door de vragenlijst in te vullen kunt u Joanna helpen te ontdekken welke modale hulpwerkwoorden met elkaar in een zin kunnen voorkomen. Welke zinnen 'kunnen' voor uw gevoel, en welke niet? Ze is ook aanwezig op DRONGO dus spreek haar gerust aan!

Staat van het Nederlands: doet u mee aan de derde ronde?

Hoe is het gesteld met het gebruik van het Nederlands in verschillende maatschappelijke situaties? Deze vraag onderzoekt het Meertens Instituut elke twee jaar in de Staat van het Nederlands samen met de Universiteit Gent en het Instituut voor de Opleiding van Leraren in Paramaribo in opdracht van de Taalunie. In oktober sturen wij voor de derde keer een vragenlijst uit naar de deelnemers. Wilt u ook meedoen aan het onderzoek?

Dankzij uw deelname en die van vele anderen uit Nederland, België en Suriname krijgen we een steeds beter beeld van het gebruik van Standaardnederlands, dialecten en regionale en andere talen in diverse sociale situaties.

Alle resultaten uit de vorige onderzoekrondes kunnen worden teruggevonden op de website over de Staat van het Nederlands van het Meertens Instituut.

 

Stuur als nieuwe deelnemer een e-mail naar staatned@meertens.knaw.nl om een uitnodiging te ontvangen. Deelnemers die al eerder hebben meegedaan, ontvangen automatisch een uitnodiging.

 
Volg ons voor sneak previews en het laatste festivalnieuws

Festivalnieuws >>

Beleef DRONGO >>

Bekijk previews >>

 
ORGANISATIE
Namens Stichting TalenTalenT
HOSTINGPARTNER
 
FOUNDING PARTNERS
 
MAIN PARTNERS
SUPPORTING PARTNER

naar boven